Bắt đầu với Ubuntu Hardy 8.04

Sau bao ngày chờ đợi, cuối cùng Ubuntu Hardy 8.04 cũng đã chính thức ra mắt “giới mộ điệu” Linux vào ngày 24/4/2008. Vì về quê mới lên nên tận hôm nay mới bắt đầu “thử lửa” với Hardy.

Ấn tượng ban đầu là giao diện trông bắt mắt hơn. Các phần mềm cài đặt sẵn cũng “lên đời” như OpenOffice 2.4, Pidgin 2.4.1, Firefox 3.0 beta 5.

Tuy nhiên, mình cũng gặp một số rắc rối ban đầu.

Trước tiên phải nói đến bộ gõ Tiếng Việt. Bây giờ mình chuyển sang sử dụng SCIM thay thế cho xvnkb (không cần cài thêm, và cũng nghe giang hồ đồn xvnkb hoạt động không tốt trong Hardy). SCIM là một bộ gõ được cài đặt mặc định và “bảo kê” trong Ubuntu. Tuy nhiên, trong những phiên bản trước, SCIM họat động không được tốt nên không phồ biến ở Việt Nam. Thời gian gần đây, bộ gõ SCIM Tiếng việt đã được “nâng cấp” và họat động khá tốt.

Đầu tiên, bạn vào System -> Administration-> Language Support. Cài đặt Vietnamese, đánh dấu chọn Enable support to enter complex characters và Khởi động lại.

Sau đó, bạn download từ http://www.box.net/shared/5u5hwkvksk , giải nén và cài đặt lần lượt 2 file trong đó.

Cài đặt xong, bạn vào System -> Preferences -> SCIM Input Method Setup. Phần Global Setup bạn chọn Vietnamese và bộ gõ cần thiết. Để sử dụng, bạn click trái lên biểu tượng SCIM (hình bàn phím) và chọn bộ gõ Tiếng việt. Mình đã thử với OpenOffice, Gedit, Firefox,… với kiểu gõ VNI đều thành công. Tuy nhiên, cách gõ cũng không được linh hoạt lắm (nhưng từ từ nó quen )

Đã có hướng dẫn cách để xvnkb và SCIM “hòa thuận” trên Hardy ở đây. Mình đã test và thấy rằng 2 đứa vẫn còn “đá” nhau trên Firefox, còn trên các ứng dụng văn bản khác thì tốt. Cách ổn định nhất vẫn là cài 1 trong 2.

Vấn đề thứ 2 là cài đặt flash cho Firefox 3.0. Search trên Google thấy cách giải quyết ở trang http://notamused.org/2008/02/17/how-to-install-flash-for-firefox-3-betas-in-ubuntu/

$ sudo apt-get install flashplugin-nonfree
$ sudo ln -s /usr/lib/firefox/plugins/flashplugin-alternative.so /usr/lib/firefox-3.0b5/plugins/flashplugin-alternative.so

(Bạn chú ý firefox-3.0b5, đó là phiên bản firefox bạn đang sử dụng, như Hardy mặc định là firefox 3.0 beta 5)

Firefox 3 chạy có vẻ chậm, thanh cuộn chạy lên chạy xuống không được mượt lắm. Mình đã tìm được cách tăng tốc Firefox 3 tại đây

1. Gõ trong thanh địa chỉ about:config
2. Gõ ip trong Filter
3. Kéo xuống tìm network.dns.disableIPv6, click đúp chuột để Value nó thành True.
4. Restart lại Firefox

Tốc độ Firefox tăng lên rõ rệt!

Tiếp theo là ta sẽ cài đặt những font Windows (theo cá nhân, font của Windows nhìn dễ chịu hơn khi lướt Web)

sudo apt-get install msttcorefonts

Những cải tiến nhỏ khác nhưng thú vị

- Pidgin phiên bản 2.4.1 đã fix lỗi tranfer file cho Y!M

- Compiz có thêm những hiệu ứng mới hấp dẫn, đảm bảo biến mấy cái hiệu ứng của Vista thành… đồ chơi trẻ em

- Chương trình burn đĩa mặc định là Brasero, rất dễ sử dụng

- Thật bất ngờ, không biết mình có cài gì thêm không (vì cài nhiều thứ quá!), nhưng bây giờ trên Hardy có thể nghe nhạc mà không cần mở bất kì chương trình nghe nhạc nào! Bạn chỉ cần click lên bài hát và giữ yên mũi tên trên bài hát. Khi đó icon của bài hát đó xuất hiện thêm 1 nốt nhạc và… tự hát

Một số bài viết tiếp theo có liên quan đến việc sử dụng Ubuntu Hardy.

Cài đặt bộ gõ xvnkb cho Ubuntu

Chú ý: xem bài viết Bộ gõ xvnkb 0.3.0 đã fix các lỗi nếu bạn muốn cài xvnkb vào máy.

———————————–

Việc đầu tiên mà người Việt Nam khi sử dụng máy tính là cài đặt 1 bộ gõ Tiếng Việt. Trong Ubuntu có sẵn bộ gõ SCIM, nhưng chỉ hỗ trợ kiểu gõ VIQR, vô cùng bất tiện với những người quen tay với VNI hay TELEX. Theo đánh giá, xvnkb là phần mềm gõ tiếng việt tốt nhất trên Ubuntu hiện nay, dù nó vẫn còn nhiều lỗi

Chúng ta bắt đầu cài nhé! Biên dịch từ mã nguồn cho nó pro

Bạn vào Applications -> Accessories -> Terminal:

1. Cài đặt trình biên dịch:

$ sudo apt-get install build-essential

$ sudo apt-get install xorg-dev

2. Tải mã nguồn:

$ wget http://xvnkb.sourceforge.net/xvnkb-0.2.9a.tar.bz2

Giải nén:

$ tar -xvf xvnkb-0.2.9a.tar.bz2

Chuyển vào thư mục vừa giải nén và bắt đầu biên dịch:

$ cd xvnkb-0.2.9a/
$ ./autogen.sh
$ ./configure –use-extstroke

Đến đây, bạn phải sửa lại đôi chút trong file config.h. Gõ gedit config.h và bỏ -e ở đầu

3. Cài đặt:

$ make
$ sudo make install

Đôi khi câu lệnh make báo lỗi, là do quá trình tải 2 gói biên dịch ban đầu bị lỗi. Bạn gõ lại 2 lệnh đầu tiên rồi thực hiện tiếp.

Chạy chương trình: gõ xvnkb

Chạy mặc định khi khởi động: nhấn Alt + F2 rồi thêm vào xvnkb –method=telex –charset=utf8 (trong đó method là telex, vni hoặc viqr; charset là utf8, tcvn, viscii, vps hoặc viqr).

Hàng độc: Nếu bạn thường xuyên sử dụng xvnkb mà rất ít khi thay đổi các thiết lập, thì biểu tượng xvnkb ngoài desktop có vẻ không cần thiết nhỉ? Để cho xvnkb chạy ẩn bên trong, bạn soạn tập tin .xvnkbrc trong thư mục Home Folder với nội dung:

top 0
left 0
method 1
enable 1
charset 5
spelling 0
interface 1
docking 1
font helvetica:size=10:style=bold
hotkey Control Shift_L

.xvnkbrc là file lưu trữ các thiết lập, bạn thử vọc và sửa đổi cho phù hợp nhé

Cập nhật: cách sửa lỗi automount CD của xvnkb (”xào nấu” từ blog bạn Bửu: http://lambuu.06ctt.net, các bạn đọc xong khen bạn í một câu không bạn í lại buồn :D)

Nguyên nhân:

Do file reload của xvnkb /etc/ld.so.preload chứa 1 dòng duy nhất: ” /usr/local/lib/xvnkb.so.0.2.9a” .Nếu không có dòng này thì xvnkb sẽ không thể hoạt động, ngược lại thì sẽ không automount CD được. Và một cách giải quyết được đưa ra là: xóa nội dung file khi tắt máy và nạp lại nội dung file khi khởi động, khi đó sẽ “yên ổn mọi bề”.

Cách thực hiện:

Đầu tiên bạn sao lưu lại file /etc/ld.so.preload để đề phòng trường hợp bất trắc xảy ra. Để có thể chỉnh sửa nội dung file, bạn gõ lệnh trong Terminal:

$ sudo chmod a+w /etc/ld.so.preload

(chmod là lệnh chỉnh sửa quyền truy cập file, như ví dụ trên, a+w có nghĩa là “allow all people to write in this file”).

Bây giờ ta sẽ tạo ra file .xsession trong thư mục ~ với nội dung:

#!/bin/bash
gnome-session
echo > /etc/ld.so.preload

Save file, click phải chọn Properties -> Permissions -> Allow executing as program. Để chắc chắn file có thể thực thi được bạn gõ trong Terminal:

$ chmod +x .xsession

Bây giờ chúng ta thử xem file đã hoạt động tốt hay chưa. Tiếp tục trong Terminal:

$ echo /usr/local/lib/xvnkb.so.0.2.9a > /etc/ld.so.preload

Sau đó bạn logout và login trở lại, vào Terminal gõ:

$ cat /etc/ld.so.preload

Nếu vẫn còn thấy nội dung file thì bạn thử logout rồi login lần nữa xem. Còn không restart luôn cho chắc Khi nào thấy file trống (tức là chẳng hiện lên gì cả) thì thành công.

Bây giờ ta sẽ tạo ra 1 script tự động nạp nội dung file và khởi động xvnkb. Trong thư mục ~ bạn tạo file fix_xvnkb_start.sh (click phải -> Create Document -> Emty file) và gõ vào:

#!/bin/bash
sleep 9 && echo /usr/local/lib/xvnkb.so.0.2.9a > /etc/ld.so.preload;
sleep 1 && xvnkb -m=telex -c=utf8;

Save file, click phải chọn Properties -> Permissions -> Allow executing as program.

Để script này tự chạy khi khởi động, bạn vào System -> Preferences -> Sessions, chọn Add, đặt tên bất kỳ ở mục Name, ở mục Command ấn Browse trỏ đến file fix_xvnkb_start.sh vừa tạo.

Chú ý:

- Nếu bạn sử dụng kiểu gõ vni thì trong file fix_xvnkb_start.sh bạn sửa lại: -m=vni

- Để ẩn file, bạn thêm dấu chấm phía trước tên file (tức là .fix_xvnkb_start.sh). Làm thế này để đỡ choáng chỗ và tránh xóa nhầm.

Chúc các bạn thành công!